Een soevereine cloud voor het onderwijs
In gesprek met Rogier Borggreve en Jeroen Krikke
In een wereld waar internationale spanningen en onzekerheid steeds meer de boventoon voeren, groeit de behoefte aan een soevereine cloud: een online omgeving waar toegang tot data volledig onder de controle van één land of organisatie valt. Ook vanuit het onderwijs klinkt steeds luider de roep om meer digitale autonomie. Cloudwise pakt de handschoen op, samen met het open source-samenwerkingsplatform Nextcloud.
Lees meer over de samenwerking in dit persbericht van 15-04-2026.
Waarom een soevereine cloud?
Het idee om een soeverein cloudalternatief voor het onderwijs te ontwikkelen komt niet zomaar uit de lucht vallen, vertelt Jeroen Krikke, directeur Portfolio en Techniek bij Cloudwise: “Vanuit scholen en besturen horen we al langer vragen over zaken als datasoevereiniteit, vendor lock-in en de afhankelijkheid van buitenlandse hyperscalers. We zien die thema’s ook terug in gesprekken met partijen als Kennisnet, OC&W en SIVON. Maar dat is niet de enige reden dat we hiermee aan de slag zijn gegaan. Dit concept sluit namelijk ook naadloos aan op doelen waar we als Cloudwise al jaren naar streven: keuzevrijheid voor scholen, regie over data en ruimte voor Europese innovatie.”
Logische stap
Ook Rogier Borggreve, CEO van Cloudwise, ziet dit initiatief als een logische stap. “Cloudwise heeft al 26 jaar lang een onafhankelijke positie in het Nederlandse onderwijs- en IT-landschap. Wij hebben altijd meerdere technologieën en platformen ondersteund en in het verleden ook een eigen cloud gehad”, zegt hij. “Met alle geopolitieke ontwikkelingen zien we de roep om een eigen cloud van Nederlandse bodem weer toenemen. Deze samenwerking past dus in de strategie die we al jaren voeren.”
Op naar volledige regie
De onderwijsmarkt maakt zich niet alleen druk over de vraag waar data wordt opgeslagen. Zeker zo belangrijk is de vraag wie toegang heeft, wie de controle houdt en hoe afhankelijk je als organisatie bent van één leverancier. Juist op dat punt ziet Cloudwise grote kansen. “Wat wij willen bieden, is een volwaardig, toekomstbestendig platform dat scholen volledige regie geeft over hun data”, legt Jeroen Krikke uit. “Zo worden scholen minder afhankelijk van één grote technologiepartij en kunnen ze werken binnen Europese wetgeving en waarden.”
Een uniek Europees ecosysteem
Binnen de samenwerking levert Nextcloud het open source-platform voor bestandsopslag, communicatie en samenwerking. Cloudwise zorgt voor de vertaalslag naar de onderwijspraktijk, aldus Jeroen. “Dat is natuurlijk bij uitstek iets voor ons, want wij zijn goed thuis in de sector en hebben veel ervaring met integraties, identiteitskoppelingen en digitale leer- en werkomgevingen.” Previder, zusterbedrijf van Cloudwise, levert de infrastructuur vanuit Nederlandse datacenters. Al met al ontstaat op deze manier een veilig (en vooralsnog uniek) Europees ecosysteem voor het onderwijs.
Uitdagingen
Naast mooie kansen liggen er zeker ook uitdagingen in het verschiet. Zo is Nextcloud weliswaar een volwassen platform, maar heeft het in de praktijk meer begeleiding nodig dan de bekende oplossingen van big tech. Daarnaast bestaat de kans dat scholen in het begin een tijdje te maken krijgen met dubbele investeringen, omdat bestaande omgevingen niet van de ene op de andere dag kunnen worden uitgefaseerd. En nog een punt van aandacht: de oplossing wordt pas echt waardevol als ook de koppelingen met bijvoorbeeld LAS-, HR- en identitysystemen goed zijn ingericht.
"Wat wij willen bieden, is een volwaardig, toekomst-bestendig platform dat scholen volledige regie geeft over hun data"
- Jeroen Krikke, Directeur Portfolio en Techniek
Valideren en aanscherpen
Hoewel het initiatief nadrukkelijk nog in ontwikkeling is, is de pure verkenningsfase inmiddels voorbij. Het idee van de soevereine cloud voor het onderwijs is conceptueel uitgewerkt, technisch doordacht en concreet gemaakt. De komende periode staat in het teken van valideren en aanscherpen: klopt de achterliggende visie ook met wat scholen nodig hebben, en onder welke voorwaarden willen zij de stap zetten? Om daar een goed beeld van te krijgen, zoekt Cloudwise contact met schoolbesturen en andere betrokken partijen in het onderwijs en het bredere speelveld. In dit verband wordt nu gewerkt aan het opzetten van onder meer roundtables en pilots.
In gesprek met het veld
Volgens Jeroen is deze vervolgfase cruciaal. “Een soevereine cloud heeft alleen zin als hij ook echt werkt voor scholen, leraren en leerlingen. Daarom kijken we verder dan het technische fundament. We willen het gesprek voeren met bestuurders en stakeholders. Hoe kijken zij naar digitale soevereiniteit? Welke randvoorwaarden vinden ze belangrijk? In hoeverre zijn ze bereid en in staat om erin te investeren? En wat hebben ze nodig hebben om de stap daadwerkelijk te zetten? Om dat allemaal goed in kaart te brengen, komen we graag in contact met schoolbesturen die hier serieus mee aan de slag willen.”
Optimisme
Cloudwise, Nextcloud en Previder zijn samen ronduit optimistisch over het potentieel van een soevereine cloud voor het onderwijs. Toch houden ze ook de realiteit in het oog. Jeroen: “We gaan dit concept pas definitief opschalen als meerdere klanten erin geloven en ons commitment geven. Maar als het inderdaad zover komt, weten wij precies wat we moeten doen en hoe. Met deze samenwerking hebben we alle ingrediënten in huis om hier een prachtige oplossing voor het onderwijs van te maken, met de belofte van lagere structurele kosten en een hogere digitale weerbaarheid.”
Ook meedenken en meepraten op 3 juni?
Scholen en besturen die ook de urgentie voelen om de mogelijkheden van een soevereine cloud nader te onderzoeken, worden van harte uitgenodigd om zich bij Cloudwise te melden voor een oriënterend gesprek. Je kunt je ook aanmelden voor een van de roundtables die Cloudwise de komende tijd organiseert rond dit onderwerp.
Over Nextcloud
Nextcloud is een open source-platform voor online samenwerken en bestandsopslag. Met dit platform kunnen organisaties documenten delen en bewerken, chatten, videobellen en e-mail, contacten en agenda’s beheren. Doordat de software modulair is opgebouwd, kan hij eenvoudig worden uitgebreid en aangepast aan specifieke behoeften. Nextcloud kan draaien in een private cloud of bij een zelfgekozen provider. Het bedrijf werd opgericht in 2016 en heeft vanaf het begin veel ervaring opgedaan in de onderwijssector.